در اواسط قرون وسطی دنیای غرب در مواجهه با آثار دوباره کشف شده از عهد عتیق 3 واکنش متفاوت نشان داد. در مرحله نخست این آثار با استقبال مواجه شدند. اما اندکی بعد به دلیل مغایرت با مبانی و عقاید کلیسا مورد ادامه...

عرفان و تصوف را میتوان به‌عنوان عشق به مطلق تعریف کرد؛ زیرا نیرویی که معرفت حقیقی را از زهد و ریاضت‏کشی محض جدا میسازد، همان عشق و محبت است.* تعریف و توصیف نسبتاً جامع و کامل از عرفان اسلامی، بدون توجه ادامه...

همزمان با نفوذ سلجوقيان در قلمرو وسيعى از جهان اسلام، اماميه، اشاعره، معتزله، كراميه و ماتريديه به عنوان پنج مكتب مهم كلامى فعال شناخته مى‏شدند. گر چه در اوايل دوران سلجوقى تعامل اين مكاتب در مهار دولتمردان ادامه...

در تفكر يونان باستان، انسان نسبت به ديگر موجودات تنها جزء كوچكى است از عالمى بسيار بزرگ و حداكثر در رديف ساير موجودات، و هرگز نقشى محورى و اصلى ندارد. هايدگر نظر يونانيان را درباره انسان اين‏گونه تشريح ادامه...

عوامل و جنبه‏هاى مختلفى موجب پيدايش فلسفه جديد در دوره پس از عصر نوزايى و جدايى آن از فلسفه قديم (فلسفه از دوره پيدايش تا انتهاى قرون وسطى) گرديده كه در اين مقاله به مبانى عمده اختلاف بين اين دو فلسفه ادامه...

فلسفه ما بعد الطبیعه و « امور عامه » ارسطو بر پایه زیست شناسی او قرار گرفته است. در اندرون همه اشیای عالم یک قوه دافعه و نیروی فشار دهنده‌ای موجود است تا او را بزرگتر از آنچه هست بکند. هر شیئی مجموعه‌ای ادامه...

به رغم تشابهاتِ يادشده ميان صدرا و اگزيستانساليستهاى جديد، اختلافات بسيارى ميان فلسفه هاى آنها وجود دارد. در اين باره بايد نكات زير را به خاطر داشته باشيم: 1. اگزيستانسياليسم جديد، در اساس، انسان محور ادامه...

نظريه صدرا در باب وجود، شباهتهاى چشمگيرى با جنبش فلسفى نوين اروپا، اگزيستانسياليسم ( existentialism) دارد. اما قبل از مبادرت به كشف قرابت ميان اين دو فلسفه، بيان مقدمه اى كوتاه درباره اگزيستانسياليسم، ادامه...

بعضي از موضوعات اساسي مورد بررسي ايده‌آليستهاي آلمان عبارتند از (اينهماني) تناقض آشكار بين طبيعت و آزادي، مسئلة اصول اساسي تحقيق هدايت كننده((wissenschaft به سوي معرفت حقيقي، عنصر زيبايي‌شناسانه و ارزش ادامه...

در مرحلة كنوني تحقيق بين‌المللي، در حال ورود به وادي جديدي هستيم كه مي‌توان آن را «پژوهش و تحقيق جهاني» ناميد كه بخشي از فرايندي است كه با عنوان «جهاني‌سازي» شناخته شده است. جنبه‌هاي تكويني اين فرايند ادامه...

روح تفكر كانتى استقلال اصول اخلاقى است، چه آن كه اگر اخلاق بر دين مبتنى باشد، شرط يك نظام تكليفى كه همانا اختيار و آزادى انسان است، استيفا نخواهد شد. اقتضاى استقلال انسان اين است كه اصول اخلاقى فقط از ادامه...

سكولاريسم از جمله موضوعاتى است كه از منظرهاى مختلف مى توان بدان پرداخت. در اين نوشتار، بنيان هاى دنياگرايى و آن هم از منظر تأثيرگذارترين فيلسوف غربى، ايمانوئل كانت، مطمح نظر است. كانت در نقد عقل محض با ادامه...

1. وجود صرف كه وجودش نه متعلق بـغير است و نه مقيّد بـقيدي (يعني نه حيثيتِ تقييديه دارد و نه حيثيت تعليليه) و اين همان است كه عرفا هويت غيبيه و ذات احديّت نامند. ادامه...

تأثيري را كه حكمت متعاليه در بحث قاعده‌الواحد و پيدايش كثرت از وحدت داشته، حداقل در سه ناحيه ميتوان عنوان نمود: الف) تلاش در حلّ مشكل مربوط به نحوه تكثر عالم و اشكال مشهور بر قاعده الواحد. ادامه...