عضویت العربیة English
پیامبر اکرم صلّی الله علیه و آله: نزدیک‌ترین شما به من در روز قیامت، کسانی هستند که در دنیا بیشتر از دیگران بر من صلوات فرستند.
  • وقف، امامزادگان، قطب فرهنگی
  • وقف و عدالت اجتماعی

نقد ادبی

وحدت اندام‌وار صور خیال

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

وحدت اندام‌وار صور خیال
کامل‌ترین شکل تصویر شعری آن است که در آن، دو کارکردِ [ارتباط حسی و روانی] در هماهنگی کامل با هم باشند و تأثیری واحد بیافرینند که نه معرف دو نیروی مستقل، بلکه نشانگر یک نیروی واحد باشد که در سطح تجربه‌ی ادامه ...

کارکرد روان‌شناختی و کارکرد ارتباط حسی تصویر

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

کارکرد روان‌شناختی و کارکرد ارتباط حسی تصویر
وقتی شاعری می‌‌گوید: «ماه چون صورتی گرداست»، او چیزی می‌گوید که فقط به ظاهر شبیه تصویر شاعر دیگری است که می‌گوید «ماه چون قرص نان (گرد) است.» این گفته‌های خام معنایی را انتقال می‌دهند. در این جملات ادامه ...

تحلیل روان‌شناختی صور خیال

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

تحلیل روان‌شناختی صور خیال
تا اواسط این قرن توجهی به ماهیت روان شناختی رویکرد جرجانی به آفرینش ادبی نشده بود. جای تأسف است که اولین شرح مختصری که در مورد رویکرد روانشناختی او ارائه شد بسط نیافت و شرح‌های جامع‌تری در پی نیامد. ادامه ...

نقش آفرینش تخیلی در شعر

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

نقش آفرینش تخیلی در شعر
یکی از ویژگی‌های بارز آثار ادبی که پیشینیان جرجانی نوشته‌اند غیاب بحث جدی درباره‌ی ماهیت فعالیت دخیل در آفرینش ادبی است. اگرچه، مقصود این نیست که تا زمان جرجانی اصولاً در مطالعات عربی چنین بحثی ادامه ...

بررسی زبان‌شناختی تشبیه

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

بررسی زبان‌شناختی تشبیه
تشبیه از نظر منتقدان عرب تا جایی که مسئله‌ی الگوهای زبانی مطرح است، دارای پیچیدگی چندانی نیست. شاید این موضوع ناشی از این واقعیت است که نقد عربی در مراحل اولیه (حتی زمانی که در حد اظهارنظرهای کلی و ادامه ...

بررسی زبان‌شناختی تمثیل

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

بررسی زبان‌شناختی تمثیل
تحقیق جرجانی در صورت‌های زبانی استعاره به طور کل، و تأکید او بر معیار جانشینی مستقیم استعاره‌ی اسمی به طور خاص در تمایزی که او بین شکل‌های مختلف صورِ خیال قائل شده است نقش بنیادی بازی کرده است. در ادامه ...

بررسی زبان‌شناختی مجاز

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

بررسی زبان‌شناختی مجاز
جرجانی صورِ خیال را در روند کلی بررسی ماهیت معنی و ساخت [نظم] مطالعه می‌کند. بنابراین کاملاً طبیعی است که توجه‌اش را بر الگوهای ساختار معطوف دارد که صورِ خیال از طریق آنها بیان می‌شوند. ماهیت صورِ خیال ادامه ...

طبقه‌بندی استعاره

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

طبقه‌بندی استعاره
جرجانی در باب وجه‌شبه، این امکان را به وجود آورده است تا طبقه‌بندی او از استعاره را که منشأ در سه عامل فوق دارد توضیح دهیم. این ویژگیِ طبقه‌بندی جرجانی وجه تمایز آن است. کار جرجانی، برخلاف کار پیشینیانِ او که ادامه ...

نظریه‌ی استعاره

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

نظریه‌ی استعاره
استعاره، به مثابه یک کنش تخیلی که دو هستی را در ضمیر آگاه شاعر با هم یگانه می‌کند و آن دسته از صفات آنها را که به موقعیت شعری و به بافت صورِ خیالی مرتبط است در هم می‌آمیزد، در اصل یعنی سخن گفتن درباره‌ی ادامه ...

صورت‌های تصویرپردازی به مثابه‌ی تخیل

نگاهی به دیدگاه‌های عبدالقاهر جرجانی

صورت‌های تصویرپردازی به مثابه‌ی تخیل
جرجانی تصویرپردازی را شیوه‌های بیانِ مبتنی بر کشف یک ویژگی یا حوزه‌ای از ویژگی‌های مشترک بین دو عنصر منفرد یا پیچیده می‌پندارد؛ میزان این کشف متفاوت است. دامنه‌ی شباهت از حضور یک اثر مشترک در هر دو ادامه ...