شهید مطهری در آغازِ نهضت اسلامی مردم ایران، خطرات در پیش روی آن را چنین بر می شمارد.

1. نفوذ اندیشه های بیگانه

اندیشه های بیگانه از دو طریق نفوذ می کنند. یکی از طریق دشمنان و دیگری از طریق دوستان.
گاهی پیروان خود مکتب به علت ناآشنایی با مکتب، مجذوب یک سلسله نظریات و اندیشه های بیگانه می گردند. و آگاهانه یا ناآگاهانه آن نظریات را رنگ مکتب می دهند و عرضه می نمایند. من به رهبران عظیم الشان نهضت اسلامی هشدار می دهم و بین خود و خدای متعال اتمام حجت می کنم که نفوذ و نشر اندیشه های بیگانه به نام اندیشه اسلامی و با مارک اسلامی؛ اعم از آن که از روی سوء نیت صورت بگیرد، خطری است که کیان اسلام را تهدید می کند. راه مبارزه با این خطر، تحریم و منع نیست، مگر می شود تشنگانی را که برای جرعه ای آب له له می زنند از نوشانیدن آب موجود به عذر این که آلوده است منع کرد. این ما هستیم که مسوولیم، ما به قدر کافی در زمینه های مختلف اسلامی کتاب به زبان روز عرضه نکرده ایم اگر ما به قدر کافی آب زلال و گوارا عرضه کرده بودیم به سراغ آب های آلوده نمی رفتند. راه مبارزه عرضه داشتن صحیح این مکتب در همه ی زمینه ها با زبان روز است.

2. تجدد گرایی افراطی

پرهیز از افراط و تفریط و گرایش به اعتدال در هر کاری خالی از دشواری نیست. تجدد گرایی افراطی؛ یعنی آراستن اسلام به آن چه که از اسلام نیست و پیراستن آن از آن چه که اسلام هست. به منظور رنگ زمان زدن و باب طبع زمان کردن که آفت بزرگی برای نهضت اسلامی خواهد بود.

3. ناتمام گذاشتن

روحانیت نهضت هایی را که رهبری کرده ناتمام و رها گذاشته است و نتیجه ی زحمات او را دیگران برده اند.

4. رخنه فرصت طلبان

رخنه و نفوذ افراد فرصت طلب و در درون یک نهضت از آفت های بزرگ هر نهضت است. وظیفه ی بزرگ رهبران اصلی این است که راه نفوذ و رخنه این گونه افراد را سد نمایند.

5. ابهام طرح های آینده

روحانیت آن گروه مهندس اجتماع مورد اعتماد جامعه است که به علم خاص در ارایه طرح های آینده کوتاهی کرده و یا لااقل به طور کامل و به امضا رسیده ارایه نداده است. تجربه نشان داده است که روشن نبودن طرح های آینده، جنایات انسانی به بار می آورد.

6. تغییر دادن اندیشه ها

ششمین آفتی که یک نهضت خدایی را تهدید می کند از نوع معناست، از نوع تغییر جهت دادن اندیشه هاست. از نوع انحراف یافتن مسیر نیت ها است. نهضت خدایی باید برای خدا آغاز شود، برای خدا ادامه یابد و هیچ خاطره و اندیشه، غیر خدایی باید برای خدا آغاز شود، برای خدا ادامه یابد و هیچ خاطره و اندیشه، غیر خدایی در آن راه نیابد و گرنه باد غیرت خدایی به صد خار پریشان دلش می نماید ... پاک نگاه داشتن اندیشه و نیت در مرحله نفی و انکار که همه سرگرمی ها درگیری با دشمن بیرونی است آسان تر است اما در مرحله سازندگی، حفظ اخلاص بسی مشکل تر است.(1)

پی نوشت:

. پیرامون جمهوری اسلامی، ص 31.