مريم گلى

گياهى است بوته اى به ارتفاع حداكثر ۶۰ سانتى متر با ريشه چوبى و پايا، ساقه افراشته، انشعابات متعدد، پوشيده از كرك هاى كوتاه پيچيده، برگ هاى ساده، داراى پهنك مستطيلى شكل و دمبرگ دار.جام گل به رنگ بنفش - آبى، صورتى يا سفيد، مختصرى كرك دار است. ميوه فندقه هاى تقريباً كروى، قهوه اى رنگ با خطوط تيره است. بخش دارويى گياه برگ هاى آن است. برگ هاى خشك شده گياه حداقل داراى ۵/۱ درصد اسانس است. بيشترين مقدار اسانس برگ ها در فصل گلدهى اين گياه يعنى خرداد تا مرداد است. گياه بومى غرب اروپا است و در ساير نقاط براى مقاصد دارويى كشت مى شود. تركيبات اصلى اسانس اين گياه را ۶۰-۳۵ درصد توچون و بقيه را سينئول، بوزنئول و بورنئول استات تشكيل مى دهند. مريم گلى به صورت موضعى به عنوان ضد التهاب قابض، ضدباكترى و در التهاب دهان به صورت قرقره و دهان شويه مورد استفاده قرار مى گيرد. در گذشته مريم گلى را به صورت خوراكى مقوى عمومى و به صورت موضعى در التيام زخم ها و خراش هاى پوستى موثر مى دانسته اند. به واسطه داشتن تركيب سمى توچون مقادير زياد برگ مريم گلى (بيشتر از ۱۵۰ گرم در هر مرتبه مصرف) سمى بوده و باعث افزايش ضربان قلب، افزايش دماى بدن و سرگيجه مى شود.
اين گياه در ايران رويش طبيعى ندارد و در چند سال اخير با وارد كردن بذر گياه، در نقاطى از شمال ايران كشت شده است. به جز نمونه گياهانى كه از مناطق كشت به دست مى آيد ديگر گياهان ارائه شده در بازار ايران گونه هايى است كه اشتباهاً ارائه مى شود.