دارچــــيــــن(Cinnamon)

ادويه اي ضد ميکروب و ضد فساد مواد غذايي
قرن هاي متمادي سيلان را با عطر دارچين مي شناختند.در قرون وسطي بازرگانان عرب،دارچين سيلان را به اروپا آوردند،ولي براي اينکه رقيبي پيدا نکنند،جاي اصلي آن را به عمد مخفي نگه مي داشتند.
دارچين گياهي است مخصوص مناطق حاره که تصور مي شود اگر در نواحي جنوب ايران که از نظر آب وهوا مشابه مناطقي است که درخت دارچين به دست مي آيد،کاشته شود به خوبي رشد مي کند و مي توان محصول خوبي برداشت کرد.
معمولاً شاخه ها را در فصل باران قطع کرده و تمام روز را به پوست کندن آن صرف مي کنند.
براي پوست کندن آن هم،از چاقو يا هر چيز ديگري که از آهن ساخته شده باشد استفاده نمي کنند،زيرا تيغه هاي آهني در تماس با ماده ي موجود در دارچين واکنش نشان مي دهد و رنگ سياه توليد مي کند.
دارچين درختي است که ارتفاع آن تا 7متر هم مي رسد و هميشه سبزو معطر است.گل هاي آن به رنگ سفيد مايل به زرد وبه شکل خوشه اي در ماه هاي بهمن تا فروردين مي شکفند.
طبيعت دارچين گرم است.دارچين شامل پوست تنه ي خشک شده ي گونه هاي مختلف جنس cinnamomum از تيره ي برگ بو است.
-ترکيب شيميايي و مواد مؤثره:
مهم ترين ترکيب دارچين،روغن فرار است که جزء اصلي اين روغن سينامالدهيد است.از ديگر مواد تشکيل دهنده ي دارچين مي توان اوژنول،متيل اوژنول،بنزآلدهيد،لينانول،دو ترکيب حشره کش به نام هايcinazelanin و cinazelanoi،کومارين و...را نام برد.همچنين دارچين شامل ماده اي پليمري به نام متيل هيدروکسي چالکون يا MHCP است که در متابوليسم گلوکز نقش دارد.
اين ماده ي محلول در آب باعث افزايش اکسيداسيون(سوخت و ساز) گلوکز مي شود و خاصيت کاهش دهندگي قندخون دارد.گزارش شده است که سينامالدهيد در خوک ها وسگ هاي بيهوش،اثر پايين آورنده ي فشار خون دارد.ظاهراً علت بروز اين اثر گشاد شدن عروق محيطي است.خوردن دارچين براي بعضي افراد ممکن است ناسازگاري و خارش بدن ايجاد کند.

-مهم ترين مصارف درماني(Medicinal usrs):
ضد ميکروب،ضدويروس،ضدقارچ هاي بيماري زا،خاصيت ضدچربي خون قوي،درمان بيماري هاي روده اي مانند اسهال مزمن،دردهاي قلبي،دردهاي قاعدگي.در تمام موارد فوق يک قاشق چايخوري از پودر دارچين يا دم کرده ي چاي آن را مي توان استفاده کرد. (نيم تا يک گرم).خوردن پودر دارچين براي درمان زکام،هضم غذا و نفخ وباد روده ها مفيد است.فقط کساني که ضخم معده دارند نبايد ازدارچين استفاده کنند.همچنين مصرف زياد آن براي مثانه مضر است.
خوردن دارچين براي درمان رعشه،انسداد کبد،تقويت معده،سرفه ي مزمن وسوزش ادرار مفيد است.
بنابر گفته ي جالينوس خوردن دارچين مغز را تصفيه و فراموشي را درمان ميکند و شادي آور است وبراي درمان بيماري هاي عصبي نيز مفيد است.
به علت وجود اوژنول،درد دندان هاي پوسيده را تسکين مي دهد.براي اين منظور گرد دارچين را داخل پوسيدگي دندان قرار دهيد.
عرق دارچين اثري سريع تر از دارچين دارد و خوردن يک استکان از آن براي قولنج روده و رحم مفيد است.
چاي دارچين که از دم کردن 5دقيقه اي يک قاشق چايخوري دارچين در يک فنجان چاي يا آب جوش به دست مي آيد،آرام بخش،ضد نفخ وضد عفوني کننده است.
به استناد گفته ي دانشمندان هندي،چاشني هاي مشخصي وجود دارد که از تعفن چربي هاي گوشتي قابل خوردن،جلوگيري مي کنند.در گذشته نيز اين گونه بيان مي شد که اگر گوشت را به ادويه ها وچاشني هاي گياهي آغشته کنند،از فساد آن براي مدت طولاني جلوگيري ميکند.اين دانشمندان گزاذش مي دهند که دارچين،زيره ي سبز،تخم رازيانه، زيره ي سياه،جوزهندي،ميخک،فلفل و زردچوبه از ادويه هايي هستند که گوشت را حتي در اکسيداسيون شديد هم،از فساد حفظ مي کند.دارچين يک از گياهان دارويي فوق العاده سودمند در مقابل فساد غذايي است.
دارچين از دسته داروهاي بادشکن و خوشبو کننده است.گياهان دارويي ضدنفخ و خوشبو کننده به آن دسته از گياهاني گفته مي شود که بوي خوش آنها در اعضاي تنفسي و چشايي اثر مي گذارد و گرماي مخصوصي دارند که در صورت مصرف در سراسر بدن منتشر ميشود و از تجمع گاز در معده و روده ها جلوگيري مي کنند.
منبع:هنراشپزي شماره37