فن شبيه سازي مانند فناوري هاي ديگر به خودي خود خنثي است . به اين معني كه شبيه سازي مانند چاقوي تيز و برنده است كه به خودي خود نه خوب است نه بد . يك چاقو مي تواند ابزار جنايت باشد يا براي كارهاي سودمندي مانند عمل جراحي به كار گرفته شود. با وجود اين ، شبيه سازي بر خلاف دورنماي منفي كه براي آن تصور مي شود ، قابليت هاي مثبت زيادي دارد . در اين جا فقط به معدودي از آن ها اشاره مي كنيم . علاقه مندان براي اطلاعات بيشتر مي توانند به پايگاه هاي اينترنتي كه آدرس آن ها در پايان مقاله آمده است ، مراجعه كنند .

توليد فراورده هاي داروي

ژن پروتئين انساني در يكي از مراحل شبيه سازي وارد ژنوم جاندار مي شود . فراورده اين ژن را مي توان از شير جاندار يا تخم آن استخراج كرد .

توليد اندام براي پيوند

مي توان با دستكاري ژنتيك , جانوري توليد كرد كه اندام هايش براي پيوند به انسان مناسب باشد و توسط دستگاه ايمني بدن پس زده نشود . با شبيه سازي اين جانور مي توان بانك اندام توليد كرد . برخي از محققان تلاش مي كنند , انسان هاي فاقد مغز توليد كنند و از آن ها به عنوان مخ ز ن اندا م يا بافت استفاده كنند . هر چند اين عمل به استفاده از اندام هاي انساني هايي مي ماند كه دچار مرگ مغزي شده اند اما مخالفت هاي شديدي در اين زمينه ابراز شده است .

توليد جانوران آزمايشگاهي ويژه

در ح ال حاضر , بيماري هاي زيادي وجود دارند كه اطلاعات اندكي در مورد آن ها در دسترس است . مي دانيم كه شناخت بيماري گام نخست در درمان آن است . پس اگر بشر بتواند با مهندسي ژنتيك جانوراني توليد كند كه بيماري هاي انساني را داشته باشند و با شبيه سازي آن ها امكان مطالعه بيماري و تاثير دارو هاي جديد بر آن ها را به مقياس انبوه فراهم ساز د , تحول عظيمي در درمان بيماري ها به وجود خواهد آمد . البته خلق چنين جانوراني با مخا ل فت هاي شديد گروه هاي حامي حيوانات روبه رو شده است . اما به نظر مي رسد , وقتي پاي بيماري هايي كه درمانشان دشوار است در ميان باشد , افكار عمومي از ادامه اين گونه تحقيقات حمايت خواهند كرد .

به تاريخ پيوستن

افرادي كه با روش هاي معمول نمي توانند صاحب فرزند شوند , مي توانند از شبيه سازي كمك بگيرند . به تازگي گروهي از محققان حتي توانسته اند , از سلول هاي پيكري زني كه نمي توانست تخمك توليد كند , تخمك بسازند .

انقلاب در دام پروري

با شبيه سازي يك گاو شير ده مي توان گله اي گاو شيرده توليد كرد يا از يك گوسفند پر پشم , گله اي گوسفند پر پشم پديد آورد .

جلوگيري از تولد نوزادان بيمار

اگر هم پدر و هم مادر يك ژن نهفته معيوب داشته باشند ، احتمال داشتن نوزاد بيمار در آن ها بسيار بالاست . اما شبيه سازي از يكي از والدين , توليد نوزاد سالمي را به همراه خواهد داشت .

زنده كردن ياد و خاطره عزيزان

اگر پدر و مادر مسني تنها فرزند خود را در سانحه اي دست بدهند , مي توانند با شبيه سازي فرزند در حال مرگشان , تالمات روحي خود را كاهش دهند. توجه داشته باشيد كه فرزند جديدشان , فرزند پيشين آنها نيست و كودك ديگري است كه تربيت و پرورش والدين را مي طلبد . البته اين كودك شباهت زيادي به فرزند در گذشته آن ها دارد .

نجات جانوران در حال انقراض

نوعي گاوميش در حال انقراض با موفقيت شبيه سازي شده است . در حال حاضر دانشمندان براي شبيه سازي خرس پاندا تلاش مي كند .

چند نكته

• فن شبيه سازي مانند فناوري هاي ديگر خنثي است . به اين معني كه شبيه سازي مانند چاقوي تيز و برنده است كه به خودي خود نه خوب است نه بد . يك چاقو مي تواند ابزار جنايت باشد يا براي كارهاي سودمندي مانند عمل جراحي به كار گرفته شود.
• بسياري از ديدگاه هايي كه در مخالفت با شبيه سازي مطرح شده , هنگام مطرح شدن فناوري لقاح در لوله آزمايش IVF نيز مطرح شده بود . اما همگان ديدند , انسان هايي كه با اين روش به وجود آمدند , با بقيه انسان ها تفاوتي نداشتند .
• خصوصيات اخلاقي انسان , پيش از آن كه تحت تاثير ژن ها باشند , تحت شرايط محيطي شكل مي گيرند .
• انسان هاي شبيه سازي شده دوقلوهاي تاخيري قرين ها ي خود خواهند بود . همان طور كه دوقلوهاي همسان ، انساني هاي مجزايي هستند , شبيه سازي شده ها نيز شخصيت هاي مجزايي خواهند بود . البته , شباهت ظاهري و رفتاري دوقلوهاي همسان بيش تر از انسان شبيه سازي شده و قرين اوست . زيرا دوقلوها در يك رحم و در يك زمان پرورش مي يابند.
• اغلب مخالف ت هاي مذهبي , از جانب مسيحيان كاتوليك ابراز شده است . دليل اين مخالفت ها نگرش هاي مذهبي خاص آنان بر خلقت و روح است . اما علماي اسلام مخالفت شديدي عليه شبيه سازي انسان ابراز نكرده اند و قضاوت در مرد انجام آن را به دانشمندان واگذار كرده اند. اين ديدگاه نيز از نگرش خاص آنان به خلقت و روح ناشي مي شود . براي بحث بيش تر در زمينه اين نوع نگرش , كتاب مقالات فلسفي نوشته استاد مطهري مراجعه كنيد.