راسخون: حجت‌الاسلام والمسلمين علی نصيری، عضو هيئت علمی دانشگاه علم و صنعت در گفت‌وگو با خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا) با بيان اين مطلب، گفت: اولين اصلی كه در حوزه تعليم و تربيت مورد توجه قرآن كريم است، اصل تأثيرپذيری در همه حالات برای انسان است، يعنی به عكس نظر برخی گروه‌ها كه معتقدند شاكله انسان قابل تغيير نيست، از سراسر آيات قرآن می‌توان اين نكته را الهام گرفت كه انسان هميشه و همه وقت امكان‌ تغيير را دارد.

مدير مؤسسه معارف وحی و خرد افزود: چنين نيست كه مسير از قبل برای انسان تعيين شده باشد و هر چه قبلا تنظيم شده همان باشد و انسان ديگر نتواند خودش را تغيير دهد.

نصيری با اشاره به اصل دومی كه در حوزه تعليم و تربيت مورد نظر قرآن است، اظهار كرد: آن كسی كه حرف اول و اصلی را در مورد تغيير و رشد و تعالی عينی و يا انحطاط می‌زند، خود انسان است.

عضو هيئت علمی دانشگاه علم و صنعت در تكميل اين بخش از سخنانش با يادآوری مثالی از قرآن، خاطرنشان كرد: در پايان سوره مباركه تحريم، خداوند همسران نوح و لوط را برای كافران مثال می‌زند كه اينها همسران دو پيامبر آسمانی بودند، ولی عاقبت به خير نشدند.

وی افزود: قرآن برای مؤمنين همسر فرعون و حضرت مريم را مثال می‌زند، خصوصا همسر فرعون را كه با داشتن همسری در اوج خداستيزی، بسيار مؤمن می‌شود.

اين محقق علوم قرآنی و دينی در ادامه با اشاره به اينكه اصل سومی كه در اين موضوع مد نظر قرآن است، اصل تدريج است، تصريح كرد: تعبيری كه در مورد انحرافات آمده می‌فرمايد «لاَ تَتَّبِعُواْ خُطُوَاتِ الشَّیْطَان؛ از گام‌های شيطان پيروی نكنيد»، از اين آيه معلوم می‌شود كه انسان گام به گام به انحطاط می‌رسد. در مسئله مدارج معنوی نيز خداوند می‌فرمايد هدايت هم گام به گام افزايش پيدا می‌كند.

حجت‌الاسلام نصيری با اشاره به اصل چهارمی كه در حوزه تعليم و تربيت مد نظر قرآن است، گفت: انسان ذاتا به سمت كمال، رشد و تعالی گرايش دارد. يعنی حتی اگر انسان را به حال خود رها كنند، مثل بذر در هر حالتی سرش را به سمت آسمان برمی‌گرداند و به سمت رشد پيش می‌رود كه اين يك نكته بسيار مثبت، برای آدميان است.

وی با اشاره به اينكه خداوند می‌فرمايد ما نظام هستی را به سمت كمك به انسان در رشد و تعالی قرار داديم، افزود: در واقع اين يك سرمايه اوليه است كه به نفع انسان گذارده شده است كه اگر انسان بخواهد در عكس مسير كمال قرار بگيرد، بايد يك سرمايه‌گذاری منفی كند.

اين محقق قرآنی اظهار كرد: خداوند در آيه 32 سوره فاطر می‌فرمايد: «ثُمَّ أَوْرَثْنَا الْكِتَابَ الَّذِينَ اصْطَفَیْنَا مِنْ عِبَادِنَا فَمِنْهُمْ ظَالِمٌ لِّنَفْسِهِ وَمِنْهُم مُّقْتَصِدٌ وَمِنْهُمْ سَابِقٌ بِالْخَیْرَاتِ بِإِذْنِ اللَّهِ ذَلِكَ هُوَ الْفَضْلُ الْكَبِيرُ؛ سپس اين كتاب را به آن بندگان خود كه [آنان را] برگزيده بوديم به ميراث داديم پس برخى از آنان بر خود ستمكارند و برخى از ايشان ميانه‏رو و برخى از آنان در كارهاى نيك به فرمان خدا پيشگامند و اين خود توفيق بزرگ است»، اين اصْطَفَیْنَا مِنْ عِبَادِنَا كسانی هستند كه وظيفه تعليم و تربيت ديگران را به عهده دارند و أَوْرَثْنَا الْكِتَابَ نشان می‌دهد كه اين افراد سرمايه علمی قوی دارند.

وی تصريح كرد: كسی كه آگاه نيست و با مسائل دينی و قرآنی آشنايی ندارد، به جای اينكه بتواند مفيد باشد، گاهی مضر است. در روايت هم آمده است، جاهلی كه می‌خواهد اصلاح بكند، فساد و تباهی آن بيش از نفع و سود كارش است.

حجت‌الاسلام نصيری افزود: معيار دوم در آموزش قرآن، داشتن طهارت نفس است. به عبارتی، قرآن می‌فرمايد اگر كسی در اوج علم و آگاهی نسبت به معارف دين باشد، اما خودش ملتزم نباشد، به درد تعليم و تربيت مسائل دينی نمی‌خورد.

حجت‌الاسلام نصيری در پايان تصريح كرد: تعليم و تربيتی از منظر قرآن مورد دفاع و تأييد است كه انسان را به خدا برساند؛ اين همه علوم بشری چه در رشته رياضی، تجربی و طبيعی، اصالتا ارزش ندارد، مگر اينكه انسان را به خدا برسانند.