نام گذاري امام زمان(علیه السلام) به قائم را مي‌توان چنين بيان كرد:
1.رسول خدا(صلی الله علیه و آۀه و سلم) اين نام را براي حضرت مهدي(علیه السلام) به كار بردند: «من انكر القائم من ولدي في زمان غيبته مات ميتة جاهلية»؛«هر كس «قائم» از فرزندان مرا در زمان غيبت ایشان انكار كند، مرگ ایشان مانند مرگ جاهليت خواهد بود».(منتخب الاثر، ص625).
2.نام قائم از سوي ائمه(علیهم السلام) براي حضرت مهدي(علیه السلام) به كار برده شده است:
از امام صادق(علیه السلام) تعبير «القائم المنتظر» ؛ از امام باقر(علیه السلام) تعبير «قائم»، و از امام صادق(علیه السلام) تعبير «القائم المهدي» نيز آمده است.
3.نام گذاري توسط خداوند با تعبير «بهذا القائم انتقم منهم».
امام باقر(علیه السلام) مي‌فرمايند: «پس از شهادت امام حسين(علیه السلام)و واقعه عاشورا ملائكه آسمان آرامش نداشتند و خدا به آنها وحي نمود كه آرام باشيد، به عزت و جلالم قسم كه انتقام آنها را خواهم گرفت و سپس امامان از فرزندان حسين(علیه السلام) را به آنها نشان داد ويكي از آنها را كه ايستاده و در حال نماز بود، نشان داد و فرمود: به اين شخص قائم، انتقام خواهم گرفت.
نكته قابل توجه اينكه انتقام الهي به صورت برپايي عدل در تمام جهان به دست حضرت مهدي(علیه السلام) و برقراري حكومت صالحان و شكست ظالمان به حقيقت خواهد پيوست و اين خود جلوه‌اي از رحمت بي منتها و كامل خداوند است كه شامل جهانيان خواهد شد.همچنين به ایشان قائم مي‌گويند: زيرا قيام به حق مي‌كند و حاكميت عدل الهي را در جهان برقرار سازد.