به طور كلي مي‌توان گفت، محل زندگي و دفن ائمة اطهار ـ عليهم‌ السّلام ـ در كشور عربستان و عراق بوده است، مگر مدفن امام هشتم علي بن موسي الرضا ـ عليه السلام ـ كه در كشور ايران، و در شهر مشهد واقع گرديده است. امّا ائمة معصومين كه در قبرستان بقيع مدفون هستند، امام دوّم حضرت حسن بن علي ـ عليه السلام ـ امام چهارم علي بن الحسين ـ‌عليه السلام‌ـ ، و امام پنجم، حضرت امام محمد باقر ـ عليه السلام ـ و امام ششم، حضرت امام صادق ـ عليه السلام ـ مي‌باشند. امّا امام حسن ـ عليه السلام ـ در سال 50 هجري با توطئة معاويه بر اثر مسموميّت در سن 48 سالگي به درجة رفيع شهادت نايل آمد و در قبرستان بقيع در مدينه مدفون گشت.[1]
امام سجاد ـ عليه السلام ـ نيز در سال 94 يا 95 هجري به شهادت رسيد و در قبرستان بقيع در كنار قبر عمويش امام حسن ـ عليه السلام ـ به خاك سپرده شد.
پيشواي پنجم شيعيان امام محمد باقر ـ عليه السلام ـ در سال 14 هجري در شهر مدينه درگذشت و در قبرستان معروف بقيع، كنار قبر پدر و جدّش به خاك سپرده شد.
پيشواي ششم شيعيان امام جعفر، كنيه‌اش «ابوعبدالله»، لقبش صادق در سن 65 سالگي در سال 148 هجري بر اثر زهري كه مزدوران منصور دوانيقي به او خوراندند، به شهادت رسيد و در قبرستان بقيع كنار پدر و اجدادش به خاك سپرده شد.[2]
ناگفته نماند عباس عموي پيامبر ـ صلّي الله عليه و آله ـ نيز در قبرستان بقيع و در كنار چهار امام معصوم به خاك سپرده شده است.
معرفي منابع جهت مطالعه بيشتر:
1. مراقد المعارف، محمد حرزالديني.
2. زندگاني چهارده معصوم، عماد زاده.
-----------------------------------------
[1] - پيشوايي، مهدي، سيرة پيشوايان، ص 87.
[2] - همان، ص 349.
( اندیشه قم )