براي حل مشکلات و کنترل شهوت دوست خود راهکارهاي عملي زير را مورد توجه وی قرار دهيد:

1- هفته‏اي يکي دو روز روزه مستحبي بگيريد.

2- هر روز به منظور تخليه انرژي جسماني خود به مقدار زياد ورزش کنيد.

3- اوقات فراغت خود را با انجام کارهاي هنري، فني، و... پرکنيد.

4- در خوردن مواد غذايي انرژي‏زا و محرک مثل، خرما، پياز، فلفل، تخم‏مرغ و... به حداقل لازم اکتفا کنيد.

5- از تماشاي رفتارها و برجستگي‏هاي بدن ديگران و صحنه‏هاي تحريک کننده جدا خود داري کنيد امام صادق(ع) فرمود: «نگاه تيري از تيرهاي شيطان است و چه بسا نگاهي اندوه‏هاي زيادي در پي داشته باشد».

6- براي تمام اوقات شبانه روز خود برنامه‏اي منظم و تدوين کنيد و هيچ زماني را بدون برنامه قبلي سپري نکنيد زيرا براي آن اوقات شيطان برنامه‏ريزي مي‏کند.

7- با شرکت در مجالس مذهبي، دعا، خواندن نمازهاي نافله و نافله شب پيوسته در صدد تقويت نيروي ايمان خود باشيد.

طبيعي است براي نجات از اين وضعيت لازم است با عزمي راسخ و اراده‏اي محکم به راه‏کارهاي فوق پاي بند باشيد که در پرتو عمل به آن نکات و بدون هيچ گونه تنبلي، سستي، اهمال‏کاري موفقيت خود را تضمين خواهيد کرد و گرنه دردي دوا نخواهد شد.

در هر صورت تا قبل از ازدواج شايسته است اين غريزه را به طور موقت کنترل نموده و عفت و پاکي و پاکدامني خود را همچون گذشته حفظ و حراست نمائيد.

کنترل اين غريزه به دو صورت ممکن است تحقق پذيرد:

1- کنترل منفي: غالبا وقتي سخن از کنترل غريزه جنسي به ميان مي‏آيد، توجه اشخاص به سمت و سوي نوع منفي آن جلب مي‏شود و آن اين است که کسي با وجود تحريکات مختلف و مواجهه با عوامل انگيزش اين غريزه، بخواهد با ميل تحريک شده‏اش مبارزه و مقابله کند و به سوي ارتکاب جرم نرود، چنين کاري گرچه قطعا بهتر از آلايش دامن و عمل به جرم است، ولي پيامدهاي سوء و مخرب آن بر کسي پوشيده نيست. اين کار هم به غايت دشوار است و هم زيانبار و بدين جهت هرگاه شخصي به کنترل غريزه سفارش مي‏شود با چنين برداشتي از آن و تصور دشواري و زيانباري آن، از پذيرفتن چنين توصيه‏هايي سرباز مي‏زند.

2- کنترل مثبت: غريزه جنسي اگر با ازدواج مهار نگردد، مطلوب‏ترين راه تسلط بر آن، کنترل مثبت است و آن پرهيز از صحنه‏ها و کارهايي است که به تحريک اين غريزه مي‏انجامد.

اين نوع از کنترل، که در حقيقت جنبه‏ي پيشگيري دارد هم راحت است و هم بي‏زيان و بلکه مفيد و راحت است، زيرا در اين صورت همچون وسيله نقليه‏اي است با سرعت معمولي و قانوني که در مواجهه با خطر، مهار آن زحمت چنداني ندارد بي‏زيان است، زيرا با اين حال کنترل غريزه فشاري بر جسم و روان تحميل نمي‏کند تا به آن صدمه‏اي وارد شود و مفيد است چون موجب مي‏شود مغز و اعصاب و قواي بدن در حالت عادي به سر برند و تعادل رواني شخص محفوظ بماند وانرژي و سرمايه‏هاي جسمي و روحي او بيهوده مصرف نشوند. برخلاف ماشيني که با سرعتي بسيار فراتر از حد شناخته شده و بايسته خود سير مي‏کند که چه بسا به کلي اختيار آن از دست صاحبش بيرون رفته و مصيبت‏هايي به بار آورد و کنترل آن هم در صورت تحقق، صدها زيان و رنج و زحمت و اضطراب براي وسيله و صاحب آن به همراه دارد.

خداوند در قرآن کريم مي‏فرمايد: «بايد کساني که قدرت و وضعيت مساعد براي ازدواج ندارند عفت پيشه کنند».(1)

با تأمل معلوم مي‏شود که عفت در اين آيه کريمه معنايي عام دارد و عفت در همه اعضا و اندام را شامل است و اکنون طرق کنترل مثبت را به اختصار برمي‏شمريم:

1- پرهيز از فکر و ترسيم صحنه‏هاي محرک در ذهن و خيال: عيسي به اصحاب خود گفت:... موسي به شما دستور داد که زنا نکنيد و من به شما دستور مي‏دهم که فکر زنا هم در سر نپرورانيد تا چه رسد به اين که زنا کنيد زيرا کسي که خيال زنا کند مانند کسي است که در خانه‏اي نقش و نگار شده دود و آتش به پا کند. چنين کاري گرچه خانه را نمي‏سوزاند ولي زينت و صفاي آن را مکدر کرده و فاسد مي‏کند».(2)

2- دوري از نگاه‏هاي مسموم و مناظر تحريک‏آميز. قرآن کريم دستور به اغماض و نگهداري چشم از نگاه حرام و هوس‏آلود داده است. «به مؤمنان بگو ديدشان - را از نامحرمان - فرونشانند و نهانگاه‏هاي خود را - از وقوع در حرام - نگه دارند».(3)

جالب اين است که در هر دو مورد خداوند متعال نخست دستور به مراقبت از نگاه محرک و عفت چشم مي‏دهد و آن گاه به حفاظت از عورت فرمان داده است.

رسول اکرم(ص) مي‏فرمايند: «نگاه هوس‏آلود - تيري است مسموم از تيرهاي شيطان - هر کس آن را به جهت خوف الهي ترک کند، خداوند ايماني به او مي‏بخشد که حلاوت آن را در قلب خود احساس مي‏کند».(4)

3- گوش ندادن به آوازها و موسيقي‏هاي تحريک‏کننده و مبتذل: در حديثي از حضرت صادق(ع) آمده است:

«مردي از آن حضرت درباره شنيدن آواز محرک پرسيد. حضرت از آن نهي کرده و اين آيه را خواندند: «به يقين گوش و چشم و دل هر يک مورد سؤال خواهند بود»(5) و فرمود: گوش از آنچه شنيده و قلب از آنچه بدان دل بسته و چشم از آنچه ديده است مسؤول بوده و بازخواست خواهند شد».(6)

4- اجتناب شديد از نشست‏هاي غفلت‏زا و معاشرت با دوستان ناباب و گوش سپردن به سخنان تحريک‏آميز.

از حضرت امام باقر(ع) اين‏گونه روايت شده است: «هر کس به سخن گوينده‏اي گوش فرا دهد او را بندگي کرده است، پس اگر ناطق از خدا بگويد شنونده، خداوند را بنده شده و اگر از شيطان و سخنان شيطاني بر زبانش جاري کند قطعا بندگي شيطان کرده است» (7).

5- اعتدال در خوردن: بي‏ترديد پرخوري و بي‏نظمي در خوردن در ذخيره‏سازي و انباشتن موادي که نيازمند تفريغ باشد مؤثر است، ولي در صورت اعتدال و کم‏خوري سهم ناچيزي از آن صرف تهيه آن مواد مي‏شود.

در حديثي که قبلاً از پيامبر گرامي(ص) نقل کرديم، آن حضرت پس از آن که جوانان را به ازدواج ترغيب مي‏کنند مي‏فرمايند: «هر کس قدرت بر ازدواج ندارد و روزه بگيرد يقينا روزه نيروي غريزه او را تضعيف مي‏کند».(8)

6- اشتغال، ورزش و سرگرمي‏هاي مفيد: زيرا با وجود فراغت، هم مواد غذايي در تقويت غريزه به مصرف مي‏رسد و هم‏فکر و خيال مصروف چاره‏سازي در تفريغ آن مي‏شود و لذا در روايات بر اشتغال و کار و پرهيز از فراغت تأکيد بسيار شده است.

حضرت امام صادق(ع) در حديث پردامنه «مفضل» مي‏فرمايد: «... و همين‏گونه انسان اگر بي‏کار و فارغ باشد، به بيهودگي و سرمستي دچار مي‏شود و بر اثر آن به مسايلي مبتلا مي‏شود که زيان آن هم بر خود و هم بر نزديکان او سنگيني خواهد کرد...».(9)

7- تلاوت قرآن: بي‏شک انس با قرآن، تلاوت، تدبر و تفکر در مضامين آن، خود شفاي هر دردي است که به سرعت کار هر پريشاني را رو به سامان مي‏برد و زخم‏هاي پنهان را التيام مي‏دهد و همت‏ها را تا آسمان‏ها بالا مي‏برد و بشر را از فرو رفتن در عالم حيوانات را نجات مي‏بخشد.

اميرمؤمنان(ع) مي‏فرمايد: «قرآن را فرا گيريد زيرا قرآن بهار دلهاست و از نور آن بر مرض‏ها و دردهاي خود مرهم بگذاريد زيرا آن داروي شفابخش سينه‏هاست و آن را نيکو تلاوت کنيد که به يقين سودمندترين قصه‏هاست».(10)

خلاصه اين که: راه حل دين در خصوص نوع مقابله و مواجهه به غريزه جنسي نخست ازدواج و نکاح مشروع است و در صورت عدم امکان، کنترل مثبت با شرحي که بيان شد و سپس کنترل منفي با وجود همه زيان‏هاي آن، ولي هيچ‏گاه به بي‏بند و باري و افسارگسيختگي و آلودگي به گناه رضايت نمي‏دهد و زيان آن را به مراتب خسارت‏بارتر و ويرانگرتر از ضرر کنترل منفي مي‏داند.

بزرگان گفته‏اند: «نفس را مشغول بدار وگرنه او تو را به خود مشغول خواهد ساخت».

پي نوشتها:

1. نور، آيه 33.

2. وسائل‏الشيعه، ج 14، ص 240.

3. نور، آيه 30 - 31.

4. الاخلاق، سيد عبدالله شبر، قم، انتشارات بصيرتي، ص 127.

5. اسراء، آيه 36.

6. مستدرک‏الوسائل، چاپ قديم، ج 2، ص 459، ابواب يکتسب به، باب 80.

7. وسائل‏الشيعه، چاپ ايران، کتابفروشي اسلاميه، ج 12، ص 236.

8. مستدرک الوسائل، ج 2، ص 531.

9. بحارالانوار، تهران، انتشارات دارالکتب الاسلاميه، ج 3، ص 87.

10. وسائل‏الشيعه، ج 4، ص 825، ابواب قرائه القرآن، باب 1، ح 7.

ان شاء الله هر چه سریعتر مشکل ایشان بر طرف شود.
با تشکر - راسخون