تقدیــم به آنان که رمــز و راز زیبــای عاشق شدن و عشــق را ، جز در ذرات ذات

 یگانــــۀ حــــق

نمی یابنــد

خـــدا

تنها روزنۀ امیدی است که هیچگاه بسته نمی شود . . .

تنها کسیست که با دهان بسته هم می توان صدایش کرد . . .

با پای شکسته هم می توان سراغش رفت . . .

با چشمانی نابینا هم می توان او را دید . . .

تنها خریدار دلهای شکسته است . . .

تنها کسیست که وقتی همه رفتند ، می ماند . . .

وقتی همه پشت کردند ، آغوش می گشاید . . .

وقتی همه تنهایت گذاشتند ، محرمت می شود . . .

و تنها سلطانیست که وجودش با بخشیدن آرام می گیرد نه با تنبیه . . .

آنكه خوانمش نيست بجز حضرت دوست

دنيا به جمــــال حضــرت دوست نكوست

گــر شــود جــداي استخوانـــم از پوسـت

گر خاك شــوم ذره شــوم جلـــوه اوسـت

دل خاکِ ره کــوی تو ای هستی دل

ای ساقی ، ساغـر ، باده ، مستی دل

من خاک نشینــم و تو افلاک نشیـــن

درکِ تو بمانـــــد به زبردستـــی دل

با چشـم دلم تو را نظـر دوختمی

در محضر تـو حقیقـت آموختمی

از شمـع وجــود تو برافروختمی

پروازکنان رقص کنان سوختمی

گفتم هوس عشـق تو دارم شب و روز

گفتـی کـه ز پروانــه دلان رقص آموز

گفتم تب عشق توست گرمـــای تمــوز

گفتی که چو عاشقی درین عشق بسوز

در کوی تو رندان همه مستند و خراب

جویای تو هستنــــد درین کهنــه کتـاب

تو می دهـــی و من بستانـــم مــی ناب

ساقیـا خوشـا بهر تو هر دم تب و تاب

ای جان جهان نام تو را خوانـم و بس

هر دم به زبان ذکر تو را رانـم و بس

زین گردش گردونه پر هوی و هوس

تنها تب عشق توست در جانــم و بس

ای دوست توئی قبلۀ جان و دل و تن

تو ورد زبانـــی و نگنجــی به سخـن

جانــم دهــی و جـــان برُبائـی از من

می جویمت ای بارقــۀ عشــق کهــن

چندانکــــه به چشـــم دل تو را می نگـرم

در می نگـــرم توئـــی رفیــــق سفــــــرم

بی طلعـت روی دوسـت خونیـن جگـــرم

مقصــــود توئـــــی ای تو دمادم نظــــرم

آن نـــور حقیقتــی که افروخــت توئـی

یاری که به دلهـا نظــری دوخت توئی

پروانـــه دلــی که زآتشت سوخـت منم

شمعی که به من سوختن آموخت توئی

ای آنکه جهان حکایت از حکمـت توست

عشـــق تو بِرُسـت در دل از روز نخست

دست از دل و دیده و جهـان خواهم شست

هر لحظـه زعشق تو، تو را خواهم جُست

با حضرت دوست ، دوست می باید بود

با آنکــه دلــش نکوســـت می بایـــد بود

در باطن آیه های حـــق ، عشــق بجوی

دریاب هر آنچــــه اوســـت می باید بود

مستــم مستــم مســت جمــال رخ دوست

هر چه رسـد از دوست سراسر نيكوست

فكــرم ذكــرم تمــام معطـوف به هوست

نيكـــو نگــري نهايــت جستـن ، اوســت

جز حضرت دوست ادعائي نكنـم

جز از در دوست من گدائي نكنم

تا حسـن رخ اوست خطائي نكنـم

يك جــو طلـب دلـق ريائي نكنــم

جانا سبــب جهــــان هستـــي همــه تـــو

آئيـــن مـــي و بـاده پرستــي همـــه تــو

من عبد وعبيد و مـي زن و ميكده جوي

معبــود مـن و مسكــر و مستـي همـه تو

ايــوان فلك نقــش و نگــاري دارد

هر منظومــه عــزم به كاري دارد

وين خط زمــان روزشماري دارد

بي شك همــه آفريدگــــــاري دارد

هر دم دل مــن هـــواي كــوي تو كنـد

راضي به رضاي خلق و خوي تو كند

هر جا نگرم عكس تو در قاب وجــود

دل را سببــــي كه جستجـــوي تو كنــد

از چشم تو بـس چشمه عشقست روان

بـس راز بهـــر رشتــه مـوي تو نهان

يك چشـــمه چشـم تو مرا عاشق كـرد

ونـدر خــم يك رشتــه مويت حيــران

امــروز همــای بخــت بر شانــه کیست

وین شــراب کهنــه پــی پیمـــانه کیست

دل بستــه زلـف کـــه و دیوانــــه کیست

آن کیست که دل می برد و خانه کیست

ويرانــه دلـــم ره به خرابـــات تو جست

جويــاي تو شد قبلـه حاجــات تــو جست

در ذره ناچيـــز مباهــــات تـــو جســـت

واقع دو جهان را همه در ذات تو جست

اي آنكه توئي بنـــاي هستي حقا

بر هر دل بيكسـي نشستــي حقا

عهد و توبه را نيز شكستم ربي

درهاي اميـــد را نبستـــي حـــقا

مرغـــان هوا قبلـــه حاجــــات شدند

يكپارچــه محتــــاج مناجــــات شدند

آنانكــــه بوصـــل تو ببستنـــد دخيل

شيــداي جــــواب احتياجــــات شدنـد

قلبی که درین قفـس تپیدن دارد

از امر تو فرمـــان شنیدن دارد

آندم که کنی کاسه عمرم لبریـز

یارای دل از جهان بریدن دارد

خواهي زجمال دوست تابنـده شــوی

بايد كــه زاهــل خاك دل كنــده شوی

من را به ضميــر خويش يابنده شوی

وز منيــت خود برهـــي بنـــده شـوی 

آنان که جمال دوست را می نگـرند

از خانه و خانمان و خواهش گذرند

منصـور دلان را چو سـرِ دار برند

از خاک زبون سـرای افلاک خرند

از غيب نوشتند بپــاي مـن و تو

وآنگاه سرشتنــد بنــاي من و تو

در گلشن روزگار بذر مـن و تو

كشتند و بهشتند چهـاي من و تو

گويم بنمـــا رخــي تو گوئـــي پيداست

گويم كه كجا توئي تو گوئي هرجاست

گويم كـــه كجـــا منم تو گوئي دنياست

گويم چه فريباست تو گوئــي روياست

جانــا به ديـــار تـــو سفـــر خواهــم كرد

در راه سفـــــر بسي خطـــر خواهم كرد

بر جمـــال مــاه تـــو نظـــر خواهـم كرد

زين كار خوشا كه ترك سـر خواهم كرد

گفتی که رخ یار ، بگفتم همـه تو

گفتی دل اســرار ، بگفتم همه تـو

گفتی که سرِ دار ، بگفتم منصور

 گفتی زچه پنــدار، بگفتم همـه تـو

روحت به بهشت ناب موعود رسید

داغ هجـــر تو سینــه عشـــاق درید

از تربت پاک تـو گـــل لاله دمیـــد

هرگز نروی زخاطرم ای تو شهید

منصــور دلان نـوای دل می دانند

در مدرسه عشق تو را می خوانند

تا چوبـــه دار ذکـــر تـو می رانند

جان می بازند و جاودان می مانند

آندم كه به آب و گل سرشتنـــد مرا

در خلقـــت مخلـــوق نوشتنـــد مرا

روحي بدميدند درين قالــب جســـم

در مزرعـــه زمانـــه كشتنـــد مرا

اي آنكه جلاي هــر بهارانـي تو

سرچشمه آب چشمــه ساراني تو

فرمانــده ابــر و باد و باراني تو

در شوكت سبز سبزه زاراني تو

عمر ظاهــرا بي سر و ته يك قدمست

يعنــــي زپـس عالـــم امكــان عدمست

گوريست كه دام صيـد صـد بهرامست

خوابي كه خيــال صد كيـا تاج جمست

دنيا گــذراي اضطــراب من و تست

آخرت ســوال بي جواب من و تست

آنانكــه بخــاك خفتگــان خاك شدنـــد

خاكسترشان بستر خواب من و تست

دنيا كه چو كاروانسرايــش خوانند

منزلگه هر پــير و جوانـــش دانند

آينـد و نشيننـد و گذارنـــد و رونـد

دل را به نشيب و به فرازش رانند

موري ببرد راه سليمان رهي

موري ببرد آه سليمـــان سهي

گوري بفتـد بدام بهــرام گهـي

گوري بستـد دوام بهرام شهي

يكـــدم به بنـــاي من و تو پـردازنــد

وآنگـــاه بيك آه بـــــرون انـدازنـــــد

اين كوزه گران كه در هنـر اعجازند

از خاك من و تو كوزه ها مي سازند

ما جمله مسافــران اين خرگاهيــم

در گردش گردونه پري از كاهيم

اين چند صباح قيد و بنـــد جاهيـم

در آخـــر كــار بستـــه يك آهيـــم

در كارگهـــي زاستخـــوان ساختنم

با خون و رگ و پوست بپرداختنم

افراختنـــم بچـــــرخ و بشناختنــــم

وز گردش گـــردون بدر انداختنـم

از آمدن و رفتن چار و شش و هشت

دريافتمــي كه چــرخ بيهــوده نگشت

هر آمــده ناتــوان و حيــران بگذشت

هر رفتــه نشاند سبــزه و خاك بدشت

يكچنـــد بچرخـي نــخ دوكيـم همه

در ســـوزن خيـــــاط سلوكيم همه

با چرخش دوك جملـه كوكيـم همه

گاه از گرهي چين و چروكيم همه

تاجيسـت كه بر تارك جـم مي نهدش

جاميست جهان نما به جم مي دهدش

هم بر سر تخت سلطنـت مي بـردش

هم زاوج عزت به زميـن مي زندش

درياب همــي پــرده اســــراري هست

ونــدر پس آن جلـــوه پنــــداري هست

در طرح زمين نقطه و پرگاري هست

با آمدگــــان و رفتگــان كــاري هست

بــر بــام فلك نشستــه خورشيــد طـلا

بر روي زمين اهل زمين در تك و پا

كس مي نتوانســت كــه يابد ز كجـــا

مي آيــد و مي رود نهــايت به كجــا

پيك روز و شب دهـد پياپي پيغـام

كاين دار فنـا بكــس نمي دارد وام

آمدنـــد و رفتنـــد حريفـــان بنـــام

گفتند چه خوابي چه خيالاتي خـام

از گلشــن تردیـد چـو گـل بشکفتم

وندر صـدف تجربـه ها در سفتــم

اندوخته هر چه بود یک یک گفتم

از خواب پریــدم و دوباره خفتــم

من چرا همـــه منــم منــم مي گويــــد

من در من ناچـــيز چـه را مي جويــد

من در خود من از خود من مي رويد

من ما چو شـــود ما دل من مي پويــد

مي ساخت ظريف كوزه اي كوزه گري

بشنيـــــد به نالــه كـــوزه دارد خبـــري

كــز خاك من امــروز تـو داري هنـري

وز خــاك تــو سازنـــد بفـــردا اثــــري

صاحبان تاج و تخت كردند جــــلوس

پرويز و قبــاد و خســرو وكيكـاووس

با خاك بناچــــــار شدنـــدي مانـــوس

وز مقربـــان كســـي نيامــد پابــــوس

اي مرغ سحر بخوان سرودي خوشخـوان

مطـــرب طربــي ســاز بکــام دل و جـان

كايـــن باد صبــا بگـــوش بيـــدي لـرزان

خوانــد كه زهــي چنــد صباحـي مهمــان

ارابه دهـــر مي زند چــرخ بسي

بي آنكه نمايــد اعتنائــي به كسي

اي شاه و گدا بدان كه حتي نفسي

گردون نزنــد چرخ بكـام مگسي

آورد بيــك دمــــي بيك آهـــــم بــــرد

آنگونه كه مي خواست مرا راهم برد

زنهــــــار ندانـــم زكجـــا آمــــــده ام

وز دست قضا ره بكجــا خواهــم برد

در كمند چرخ بي امـــان پيچــش و تاب

بيدار گهــي بصبح و شب خفتــه بخواب

ناخوانده ز رمز و راز اين كهنه كتــاب

مبهوت كه هيهات چه طي گشت سراب

چندي نابـــوده در صف قافلـه اي

يكچنــد زآمد شــدن خــود يلـه اي

وزپيچ و خم دهر دمي در گله اي

وآندمي كه استـاد شدي در تله اي

بيحاصـــل كشتـــزار گــــردون تاچنـــد

تاچنـــد بر ايـــن مزرعــــه دون پابـــند

زان پيش كه تخم و تركه ات مي كارنـد

درياب كه محصـــول نكــو مي خواهـند

يكچنـد شديـــم ساكــــن چـــرخ كبـــود

زان خط و نشانها چه فرازي چه فرود

آهـــي بكشيديـــم و بخفتيــم چــــه زود

صـــوري بدميدنـــد و دگـــر هيچ نبود

باده اي كـــه آموختـــــه جــــام جمســــت

قصـــر جـــم كه آئينـــه فخــر عالمســــت

تاج جــم و تخـت جـــم و سلطانـــي جـــم

خوابست و خيالست و سرابست و دمست

زنهـــار، ديــــار جاودانــــي دگرســـت

هشــدار! بهـــــار زندگانـــي بسرســـت

هشيــار، نگـــــار دلستانــــي خبرســت

مشمـار ، كه كـار چرخ فاني گذرســـت

سبــزه ای که از خاک عزیــزی روید

ازعاشقـــی وعشــــــق به ما می گوید

تا سبـــزه خــــــاک ما برویـــد روزی

دلــــداری و عاشقـــی دگـــر می جوید

 هــــم در دل و در ديــده ما هستــي تو

بنيـــان شـب و روز و مي و مستي تو

سالي پي ســـال و حالتــي در پي حال

همتــي به بخـــت نيــك ما بستـــــي تو

از خاک زمین سبزه و گل باز دمید

بلبــل بر گـل نشســت و آواز دمیــد

خوش می گذرانید که یک آه و دمید

چنـدی که مجــال دمـی و باز دمیــد

دل بر عشـــوه پيـــرزن دهــر مبنـــد

كــز حيلــه و نيرنگ بســـازد لبخنــد

دلبري كند عروس صد چهره حريف

بنشستـــه بپــاي عقــد دامـــادي چنــد

براهـــل زميـــن فلك نمي دارد وام

صياد ز صيد خويش كي گردد رام

مرغـــان زرنگ و زبــده ديده ايام

كـــز وسوســـه دانــه فتادنـــد بــدام

از خاك دميديم و سپـس خاك شويــم

از صحنه روزگـــار هم پاك شويــم

خشت ما بنوبت سر خشـت رفتگـان

چيننــد و بنـــاي كـــاخ افلاك شويـم

دست كرمي بهست از بازوي زور

آزاده دلي بهست از كبـر و غـرور

بهرام شهـي بشوق صيـدي پي گور

موري پي بهـرام شهي در ته گــور

كاهي و گلي كه چين ديواري بود

خاكش دل خون عاشق زاري بود

كاهش همه گلهــاي گلستانــي بود

آبش سبب تشنه لبــي جــاري بود

نادر به فراخ ملك خود دل مي باخــت

بهرام بشوق صيد گــوران مي تاخــت

جمشيــد به تاج و تخت خود مي باليــد

وآن تير اجـــل شكــار يك يك پرداخت 

در بنــد و کمند چـــرخ بنــدی ، بنـدی

گه به حال خود زار و گهی می خندی

با دلخوشکی خوشا که دلخــوش چندی

خوش خوش عاقبت بار سفــر بربنـدی

عمــرم ز فــراز و شیـــب دنیــا سپـــری

روح از تن و جان رفت بسان رهگذری

دانی کـه چــه شـد ماحصــل آمــد و شــد

جسمــم شده خـاک کــوزه کــوزه گــری

تا شبان دهــر عمـر را هی هی کرد

در چراگــه عمـرم گذرانی طی کرد

زنهـــار ندانـم که قضـــای روزگــار

کی زاد مرا زخاک و خاکم کی کرد

قومی به گمـان که کافــرستیم همه

قومی به یقین که جمله مستیم همه

ما مســـت مـــی جـــام الستیم همه

ما را چه گنـه که می پرستیم همه

از دســت اجــل فتــاد پیمــانه عمر

بشکست و بریخت می جانانه عمر

گفتم به کجــا آمده ام گفت مپــرس

دنیا گذرانــی ست به میخــانه عمر

صد بار گـرَم بمیـــرم و زنـده شوم

صد بار بشــوق روی تو بنـده شوم

هربار شوم زنده بهر مسلک و دین

با ذکــــر تو دمبــدم فروزنــده شوم

تا چشـــم بهـــم زنـــی بهــــاری گذرد

بنگــــر که چگونـــه روزگـاری گذرد

امروز زمان اگر چه نقش من و تست

فــــردای زمــان نقـش نگـــاری گذرد

چون هیچ بدم ز خاک بنیانم کرد

سرکشـی بدم مطیــع فرمانم کرد

بیدلـی بدم هم دل و هم جانم کرد

گنجینــه شـدم بخــاک پنهانم کرد

گفتم چه دهی ؟ گفت تو را صبر و ثبات

گفتم چه دهـم ؟ گفت قســم شـــــاخ نبات

گفتـم بشـــوم ؟ گفت شــوی دار حیـــات

گفتــم بــروم ؟ گفــت روی دار ممـــات

جان پیشکـــش جمــال جانانه دوسـت

دل در طلب گوهــر یکـــدانه دوسـت

بار من گناهیســت که دارم بر دوش

کار من گدائیســت در خانـــه دوست

گوینــد بهشــت به بهـائی ندهنــد

تاج کبــریائــی به قبائــی ندهنــد

ار بهانه ای هست که مقبول افتد

آنــرا به هــزار دلـربائـی ندهنــد

دانـی که چــه ای ای فلک چرخنده ؟

آلودنـــــــی و سودنـــــی و ترفنـــــده

تونیـــز که ای ، ای بشــر ارزنـــده؟

آوردنـــی و بردنــــــی و پرسنــــــده

از قافلــه چنـــد کاروانیســت بجــــای

ازاهل قبــــور نـه نشانیســـــت بجـای

باغبــان دهرست و جهانیسـت بجــای

وز ما تل خاک و استخوانیسـت بجای

ویرانه عمارتــی بدیـــدم در شوش

کآن درگه اردشیر می بودی دوش

آن کاخ بشد کوخی وجولنگه موش

شه نیز بخاک خفته آرام و خموش

این گنبـــد فرســـوده مینــــا بنگر

گــرد گنبــدش هــزار سـودا بنگر

گر لب به سخن باز کند می گوید

هر آمده بوده رفتــه رســـوا بنگر

در بیخبری بگشت عمری سپری

طی شد گذر عمر چه با دربدری

در لحظه مرگ هاتف غیبی گفت

رفتی ز جهان و باز هم بیخبری

گویند به حشر دوزخی هست و بهشت

آنجــا همه غربال بد و نیک سرشـــت

در دار مَمات هـــر کســی آنی هِشــت

کـــز دار حیــات بسبب آنـــرا کِشـــت

گردونه هم عزت دهد و خوار کند

گــه دل بنــوازد و گــه آزار کنـــد

بازیچــه خنـدان لـب خـود زار کند

بازیگــر دون بازی بسیـــــار کنــد

در کـوی خرابات خریــدار می ایم

می باز و قدح باز زبنیان و پی ایم

مجذوب مه تیـر و سرانجام دی ایم

در دام اجـــل نیــز ندانیـــم کی ایم

مي نوش كه چون شراب گلگون باشي

زان پيش كزيــن دايــره بيــرون باشي

در مستــي و راستـي گـر افزون باشي

بــه زآنكــه پي ثـــروت قارون باشــي

پرکــن قــدح بــاده زجامــم مخمـــــور

دل را برهان ز عالــم پر شـر و شـور

کاین دام اجل که در کمینست و صبور

کرده ست کــرور کــرور بهـرام بگور

انگـور بدیــم و در دل خــم شده ایم

در شهد شراب خویشتن گم شده ایم

زان آتـش عشــق سالهــا جوشیدیــم

کاین سان می مستانه مردم شده ایم

بس آب و لعــاب و خاک و دســت استـــاد

کــــوزه ها بداد و عمـــــر استــــاد ســـتاد

تا خواست شرابــی چشد از کــوزه خویش

از دســت اجــل کـــوزه عمـــرش افتـــــاد

با پیچ و خمی چرخ بچرخ فلکی

وز رنگ و لعابـی دلکی قلقلکی

صیـاد یکـی دانـه یکی دام یکـی

امیال بلنـد و عمـر کوتاه ، زکی

سالک پی طی باشد و می زن پی می

مجنون پی لی باشد و خســرو پی کی

شاهی پی ری باشد و چوپان پی هی

آذر پــی دی باشد و پــی در پــی پی

در ساغــر چشــم تو می مستی هست

در مدار عشـــق تو مرا هستـی هست

زنهــــــار بیک پلک زدن می گـــذرد

عمری که در آن بلندی و پستی هست

خوش باش درین سپنج و می زن لبخند

با اهــل دلــی خوشـــــا دلــی را پیونــد

وآنگاه کــزیــن گـاه غمــان در گـــذری

پرسی که فلانی دل خوش سیری چند؟

ایــن چــرخ کــه آوردگــــه ایــام است

پیوستـه گذارنــده صبــح و شــام است

دانی که چه مفهـوم درین پیغام است ؟

یعنی که سرای صید صـد بهرام است

مستیـــم گهـــی گهـــی خماریم همه

گـــه پیـــاده ایم و گــه سواریم همه

دانی که بدهر در چه کاریـم همه ؟

گه پــی شکار و گـــه شکاریم همه

عشق باغبان را تو چه می پنداری

بی زحمـت او ثمـــر نیایــد بــاری

تا شاخه بجـــان آید و آرد یک گل

بایست کشیــد محنـت صــد خاری

ابـری بگریست سبـــزه ها آختــه شد

بلبــل چه خوش عاشقانـه دلباخته شد

از نغمـــه بلبــل و صفـــای تـن گــل

اسباب جلای جسم و جان ساخته شد

در زمانه بنیــاد شـدی خواه نخــواه

معرفت بیامـوز به از مکنت و جـاه

بار محنت خویـش به از منّتِ خلـق

نان خشک درویش به از سفرۀ شاه

از قطره آلوده به هوی و هوسی

آمدند و حیرت زده رفتنـــد بسـی

با علــم وفـــور خاکیانـــی قفسی

از کار جهان نشد خبـردار کسی

چون چرخ به زرق و برق آراستنیست

پنداشتمــی هـوی و هـوس خواستنیست

زین عمــر کــه ماهیــت آن کاستنیست

دریافتمـــــی نشســــت و برخاستنیست

مائیم چو صید و دهر چون صیادست

از وسوســــه طعمــه دل ما شاد است

چنــدی میرنـــد و چنــد اسیرنـــد بدام

دامــی که ز روز ازلـــی بنیـــاد است

یک پا ز پی هوای دنیا تک و دو

پای دگــرم مانده بـه آخــرت گرو

خوف آخــرت ریخـت تب دنیا را

گفتنــد سپـس بیا و بگــذار و بـرو

دنیــا گــذری همچــو سرابست رفیق

بین توسن عمر خوش رکابست رفیق

از تاب و تب شباب گـــــر پس مانی

ایام خوشـــت نقـــش برآبســـت رفیق

یکچند دل آوای خوشـا دل مسرور

کز ساز دهل ندا رســد از ره دور

کاین قافله رفت و باز آیند و روند

کیکاوس و کیقباد و کیخسرو بگور

برخیــز و دل آوای می ســاده بیار

کاین دم دم ماست دم غنیمت بشمار

لختــی که لجامــی نبود آخـــر کــار

گردونه زند چــرخ یکی یا که هزار

در گردش گــوي گــرد هي گــرد و بگـرد

رخ سرخ و سپيد و لاله گون ميكن و زرد

مي نــوش درين سپنجـــي محنـــت و درد

خوش باش كـــزين گـــوي گــذر بايد كرد

دستی بده بر دسـت که دست آید دوست

بار دست دوست دست گیـری نیکوست

هر چند زمانــه با تو و دوست عدوست

می نوش برِ دوست چو باده به سبوست

بلبل بنـــواز نغمـــه ای خوش آهنگ

مطرب شرر انداز بجان نی و چنگ

جایز نبـــود سپنجـــی عمـــر درنگ

یکـدم بده ساقیــا شرابـی گلـــــرنگ

از عالــم امکـــان بــه عــــدم راهــی نیست

از هست به نیسـت جــز بیک آهــی نیســت

می نوش چو هست ، گر نه گه گاهی نیست

خوش باش خوشی در دل هر شاهـی نیست

نقــاش کشد نقـــــش مرا پر تب و تاب

عاقبت من وعشق و هوس نقش بر آب

خاکـــی که به داریوش پوشـــانده نقاب

گویـــد کورش تو نیـــز آســوده بخواب

نقش رستمي ، نقش و نشان مي بينـم

آرامگــــــه شهنشهـــــان مي بينـــــم

در اين برهوت كركس آساي سكـوت

بس گــرد شهــان تارك آن مي بينــم

ابريـــق مــي ما برســان اي ساقي

بگشــا در عيـش جاودان اي ساقـي

كاين مي به هزار دلستان اي ساقي

ارزد و دهــد هـزار جان اي ساقي

اين چـرخ كه بر ما شدگان دل نسپرد

با هــزار شعبـــده برون خواهـد بـرد

خوش آنكه حساب عمر هرگز نشمرد

پيش آر پيالـــه را كه مي بايــد خورد

پیوسته بدان خوشم که می می نوشم

وز تاک بعــاریت لبــاســـی پوشـــم

ساقی چو نهــی کوزه می بر دوشـم

فردوس به یک پیالـــه می بفروشــم

بر خطــــه جولنگـــه محمـــود و ایاز

بنگـــر که ز خاکشـــان برستست پیاز

سبزینــــه خطـــی ناز به از بنـــده آز

کاین خاک من و تو ما نمی گردد باز

زان باده که نیست در ضمیرش ضرری

مستانه شــو زان پیش کزیـــن ره گذری

جمشیـــد ز کنــه کـــوزه می گویـــد دی

خاکـــم شده دســــت مایــه کـــوزه گری

شاهان کیان خسرو و کاووس و قباد

هرگــز نرسیدند به مقصـــود و مراد

خفتنــد بخــاک و جملـه رفتنـــد ز یاد

گـــردون بوفـــور خاندان داد ببــــــاد

رفتیم یکان یکان به یک انجمنـی

گقتیــم و شنیدیــم یکایک سخنـی

دانی که چه شد عاقبت ما و منی

شستیــم دل و دیده ز دنیــای دنی

ای بـزک نمیــر تا بهــاری برســد

تا کمبــــزه با تازه خیــاری برســد

ما که ره نبردیــم به منزلگــه دهـر

شاید که پس از ما به نگاری برسد

بازست هنـــوز در میخانه عشق

ساقی برســان باده زپیمانه عشق

کز کوزه شراب کهنـه نجوا دارد

بر باده زنان بخواند افسانه عشق

ای لطف تـو شاخــۀ گل نسترنـــی

بی روی تو بی لطف شود انجمنی

تو ای همه خوبی چه نویسـم از تو

این را تو بدان همیشه در قلب منی

راهی به بزم ساقــی ، ساغــر به گل نشانــدن

ساقــی بتاب جامی ، خوش از تو مـی ستاندن

مطرب ز تار خوشخوان ، درده نوای کوکــی

خیرســت عاشقـان را ، در بزم خـود کشانـدن

میخانـــه مست خواهد ، جــامی السـت خواهـد

جان را بکف نهـــادن ، مستانـــه جان فشاندن

بهتـــر نباشـــد اینکـــه ، از عـــاقلان گریــزم

دیوانــــه بودنـم بـه ، از خویش خــود رهاندن

نالایقــــان نداننـــد ، اســـــرار مــــی پرستــی

این قـــوم را ببایـــد ، بیــرون زخطــه رانـدن

عشق و طریقت آموز، کاین رمز و راز مستی

راهی نرفتـــه رفتن ، خطــی نخوانده خوانـدن

طـی کـــن طریق مستی ، در کارگاه هستــــی

کاین مرغ جلــد دل را ، لایـــق بـود پرانـــدن

جـــانا مریـــد آنــــــم ، کاحـــوال دل بجویـــد

دل را بشویــد از مــی ، مرهـــم بدل رسـاندن

در گیر و دار دنیای ، ساقی تو راست مــاوای

مستانــــه شـــو دل آوای ، تنگست وقـت ماندن

 رهسپــارم رهسپــار كــــوي دوســت

قبلــه گـاه عاشقـان حقــا كـه اوســت

جانسپـــارم جانسپـــار راه عشــــــق

جــان فــداي قامــت رعنــاي دوسـت

عشقبـازي راه ورسـم عاشقـي ســت

روي بنمــايـــد همــانـــــم آرزوســت

همچــو مجنون مي رســم حـد جنـون

تا بيابم ليلي ام خوش خلق و خوست

نيسـت جــاي ناكســان در بـزم شمـع

عهــد پروانــه طلــب كــآن آبروسـت

دوست را در بزم مستــان جستــه ام

ديدمش ساقي وي و مي در سبوست

شور مـــي پرسيـدم از بـاده فــروش

گفت مي هر مست را در جستجوست

دردنوشــــان طريقـــت را بگـــــــوي

مـي پـي آنهــا سراســر كو به كوست

شاهبـــازان جهــــــان در باورنـــــــد

ياورم دولــت سرايش بـس نكوســت

عالـــــم آراي ادب منعــــم مكــــــــن

من دل آوايم كه شعــرم پيش روسـت 

  بر بساط مي فروشـــان باده نوشــان و بنوش

خوش بتابان جام مي بر مستي ياران بكــوش

پشت پا بر اهل دنيـا گوش بر فرمــان دوست

يك دمي در بزم رندان خرقه پوشان و بپوش

پنـــــد پيـــران سخــن پــرور بـدل تاثيـــر دار

ديده بينا ميكـــن و سر تا به پا مي باش گوش

رهروان را خوي نيكــو برتر از روي نكـــو

حالتي چون رفت رو با يار هم پيمــان بجوش

راه كوته را به بيــره سيـــر ننمائـــي نكوست

تا به عزت كولــــه بار معرفت گيــري بدوش

زيور دنيا مجــو كايـن هاي و هـــوي دلنــواز

خاكــــدان شهســــواران جمســت و داريــوش

سينـه بگشــا جهــد كــن در محفــل دلــدار شو

كاين زمان جايـز بود با دلستانان در خــروش

مركب معشوق را عاشق ركابــي درخورست

تا زنــد بر عالــم و آدم ركــب اي تيــز هوش

كــــارسازا همتــي سـاز ايــن دل آواي ملــول

از تو گیـــــرد وام زآواز دل انگیــز ســروش   

 امشب چه كسي ريخت به پيمانــه من مي

امشب چه كسي مي كشــد آتش به تن نـي

امشب چه كسي رقص كنـان تا دل افلاك

پرواز كنـــان مي دهـــد آواز به مـن هــي

امشب چـه كســي نغمــه مستانـــه سرايــد

جاري كنـــد آهنگ جنانـــي به رگ و پـي

امشب چه كسي كـرد عطا بر من درويـش

زريــن كمـــر پادشهـــي تاج جــم و كـــي

امشب چه كسي سوخته دل گشت بر شمـع

تا عرش بريــن عاشــق بي باك كنــد طي

امشب چه كسي بوسه دهد بر من سرمست

دل غــــرق تمناسـت بـــده بوســـه پيـاپـــي

امشب چه كسي هست درين خانـه دل آواي

امشب چه كسي هست درين خانه بجـز وي 

 اي پـــــر آوازه دل قـــــدرت آواز توئــــي

مـــرغ پر بستـــه مستــم پر پرواز توئـــي

دلــــم از نور گرانمايــه تو جــان بگــرفت

در شگفتــــم عجبا شوكــت اعجــــاز توئي

زين گلستـــان جهــان پشّــه ناچيـــز منـــم

من گلــي مي نگــــرم گلشني از راز توئي

من به آئيـــن تو پيوستــم از آغاز وجـــود

اي وجودم همــــه تو نقطــه آغــــاز توئـي

طلب عشـــق مبارك به دلــي عاشــق بـاد

بنه آن عشــق بدل كــآن مه طنــــاز توئي

در نظـــر بازي عشــاق ، بسـي حيراننـــد

روي بنمــــاي كه آن يار سبب ســاز توئي 

 ناز نازان را بكــوي عاشقـــان خوانديـم ما

غيـر ناموســـان دل را زانسبب رانديـــم ما

خون دلها خورده ايم از ناكسان تنگ چشـم

خرقه زهــد و ريا كنديـــم و سوزانديـــم ما

در سلوك خويشتن با سالكان ره جسته ايم

بذر عشق و معرفت را بر دل افشانديم مـا

پشت پـرده گفتگوئـي بود بيــن ما و دوست

تا به لطــف لايزالــش در حــرم مانديـم ما

در حريـــم عشقبازان جرات پروانــه بيــن

كاين چنيـــن شمع دل معشوقـه گريانديـم ما

طالبان نـــور حـــق بوديم و در عهـــد ازل

پرتــــو نـــور خــــدا بر ديـــده بنشانديـم ما

از سر صــدق و صفا باز آ دل آواي حزين

كايـــن لباس عافيــت را بر تو پوشانديـم ما 

عــزم سفــر بكــوي تو، جــان بفـــداي روي تو

در حـــرم و حريــم تــو، دل همـه آرزوي تـــو

كوچه به كوچه كو به كو،در طلبت روان روان

تا كه شـود عيـان عيـان ، صورت بس نكوي تو

مســت و خـراب تـو منـم ، باده ناب مـن توئـي

ساقــي كوثــرم بده ، مـي خــورم از سبــوي تو

جملــه جهان سـراي تو ، اهل زميــن گــداي تو

خلق جهــان زشـوق تو ، سلسلـه جـوي موي تو

كعبـه دل ها همــه تو ، قــادر و دانـا همــه تـــو

تو سببــي كه عالمــي ، هســت به جستجـوي تو

سبــزه زخاك بردمــي ، گل به كرشمـه بشكفـي

زين همـه ناز شصـت تو، مست شوم ز بوي تو

از پـس پــرده مي رســد ، نغمــه آيــه هـاي دل

عشـق عـروج مي كنــد ، زين همه گفتگـوي تو

اي تـو دل آواي شنـو ، گــر نرسيــدي به حـرم

چشــم دلــت باز كنــي ، عشــق رســد بكوي تو

 عزت نثار يار كه چه در فكـر كار ماسـت

حقا خلـــوص دل كه دل شهــــريار ماسـت

نبود ملالــــي و نه غريـــب و نه در غميـم

تا لطف شهريــار ملوكـــانه يار ماســــــت

تاب بنفشـــه اش دل خــــاك آورد بشــــوق

هر جا كه بردمـــد نگر آنجا بهـــار ماست

جنت ســـــراي وي به بهائـــي نمي دهنـــد

ما را بهانـــه اي كه بهشتـــي جـوار ماست

تا حسن صورتـــش بدل و ديده جــــان بداد

گفتم بخود زهـــي كه دو عالــم مدار ماست

در بزم عاشقـــان همه نازش همي خــــرند

رسم و طريقتـــش محكـــي بر عيار ماست

در ورطـــه تلاطـــم و بيــن اميـــد و بيــــم

الهــــــام بي مثـــال نويـــدش قـــرار ماست

بر گـــرد شمــع جان همـه پـرها گشوده ايم

مــــردن ببـــزم شعلـــه او افتخـــــار ماست

حالــي سعادتـــي كه دل آواي خوش مـــراد

در محفلــــش نشستـــه و در انتظــار ماست 

تابان فروغ انس و جان

افسونگـر روح و روان

زآن مـه جبیــن مهربان

همـواره می جویم نشان

زیبــــا رخ مهتــــاب را

رخشنــده عالمتــــاب را

هرگز نخواهم خواب را

تا چهره اش بینم عیــان

میخــانه جویان الســـت

ازعالـم هستــی گسست

گردیده ام از باده مست

ای ساقــیِ مستـی فشان

آن سـاقــی مستانــه خـو

در کـوزه دارد مـی نکو

هـر دم که ریزد در سبو

مستـم کنـد در این میـان

شیــــدای لیلا می شــــوی

مجنون و رسوا می شـوی

آن دم هـویـــدا می شــوی

کز جان گذشتی بهـر جان

رسم و طریق عاشقی

آموز ازو گر حاذقـی

گر رتبــه آری لایقی

پوینــــدۀ راه جنــــان

طالـــع نکـــویان جهان

موعــــود خُلــد جاودان

چشمک زنان استارگان

آذیـــــن دلان  آسمــــان

در کعبـه جویم روی تو

مستم ز خلق و خوی تو

در هـــر خــم ابروی تو

حیـران منــم ای دلستان

فتّـان کنـــی فتنــه گـــری

دل را به کویت می بـری

آنکس که شد پاک و بری

بالا بـــری تا کهکشــــان

پرتـــــو نـــور دل مــــاه جبیـــن می تابـــد

جلــوۀ ذات حقیقـــت بــه یقیــــن می تابـــد

کعبـۀ کــوی رهـش مقــدم هـــر اهل دلــی

دل براهــش بنهــی نــور مبیـــن می تابـــد

زاهـــدا آز خـری زهـــد فروشـــی تا کــی

کـه کلام گهـر از مظهـــر دیـــن می تابـــد

رمـز هـر آیـه گشائیــد که مسحــور شویــد

نــور ایمـان به همـه اهل زمیــن می تابـــد

گر دل از ریو و ریا پاک کنی خواهی دیـد

رخ رخشـــان ملایک چو نگیــن می تابـــد

آذرخشی که دگرگـــون کنــد احــوال دلــی

زتجلّــــی گـــه فــردوس بریــــن می تابـــد

ماهتابــی کـه طوافــش تــو دل آوای کنـــی

دیده بگشـا که به هر پرده نشیــن می تابـــد

راهیــان نــور نــورافشـــان کننـد

کلبـــه خامــــوش دل تابـــان کنند

از طبیبــــان دردشان درمـان نشد

دردشــان را قدسیـان درمان کنند

نوش جــان جام می عهــد الســت

غســـل جــان با قطــره باران کنند

با انالحـــق دم زنان منصـور وار

خویشتــن را راهــی میــــدان کنند

رقص آتش لایــــق پروانه هاست

کاین چنین جان را فـدای جان کنند

جان به اخلاص طبق وا می نهنـد

تا که عالم را زخود حیـــران کنند

عهد و پیمان بسته با معبود خویش

عزمشـــان را تکیـه بر ایمـان کنند

رو دل آوای از پـــس ایــن قافلــه

تا تــو را هــم شهــره دوران کنند

خوشتر از کوی تو باشد مگـــرم جای دگر

عکس روی تو دهـــد جـــلوه زیبـــای دگـر

جرعـــه نوش لبت کــــرد چنـــان سرمستم

که نیابـــی اثــر از عاشق و رســـوای دگـر

چشـــم مست تو مرا بسکـــه گرفتــارم کرد

که نگیـــرم خبـــر از هیـــچ فریبـــای دگـر

خوش خطان خط تو خواننــد ز خال لـب تو

خال خوش خوی تو خواند خط خوانای دگر

ناز لیلــی نخــرد هر که بیک گوشــه چشـم

دل مجنــون طلــب و رســم و تمنــای دگــر

مهلــت عاشقــی و عشــق همیـن امروزست

ندهــد دســت اجــل فرصـــت فــردای دگــر

چه خوشـا دست نیـــاز من و آن دامن لطف

ور نه بایـــد بـــرم آرزو بــه دنیـــای دگـــر

تــو دل آوای بخــود آی کـه عاشـــق باشــی

بی تب عشـــق که یابـــد دل  شیـــدای دگــر

اي ساقــــي جانانــــه ، بازآ تو به ميخــــانــــه

رســـواي جهانم كــن ، مستـــم كن و ديوانــــه

اي دل دل ديوانـــــــه ، تا چنـــد زنــي چانــــه

گـــر معرفتـي جُستي ، جَستــــي ز رياخانـــــه

بنشين ببرم ساقـــي ، مست از مي نابم كن

بيگانه زخويشم كن ، پرشور و خرابـم كن

پركن قدحي ساقـي ،عمــري نبــود باقـــي

زان باده جانانـــــه ، گلگون چوشرابـم كن

ای قدســی جانانـــم ، ای هــم دل و هـم جانم

از عطــرحضـورتو ، سرمستــــم و حیرانــــم

عاقـل ز تو دیوانـــه ، منـــزل ز تـــو ویرانــه

ای شمــع فروزانـــه ، پروانـــه سوزانـــــــــم

رفتـــم در ميخانـــه ، ديـــــدم دل ديوانـــــه

ذكرش مي و پيمانه ، خيـــرش رخ مستانـه

افتان رود و خيزان ، دل گشته رها از جان

پيدا شود و پنهــان ، فرزانــــه رندانــــــــه

مي مي طلبد دل را ، آتش زده منـــــزل را

ميخانه فرا خوانـــد ، ديوانه و عاقــــــل را

بازست در توبـــــه ، هر عاطل و باطل را

ميخانه و مي بايـد ، هر عادل و فاضــل را 

اي دست تو اميدم ، با دست تو گل چيدم

گلهــاي محبت را ، در دست تو بوئيــدم

باور نكنــي جانـا ، غوغــاي درونــم را

پيمانه دل پر شـد ، آندم كه تــو را ديـدم

در آينــــه ذهنـــــم ، ديــــدم رخ مــاه تــو

انداخت بدل شوقي ، چشمـــان سيــاه تــــو

دل عاشق و تنها شد ، سرگشته و شيدا شد

ديوانــه و رســوا شد ، از بــرق نگــاه تـو

تو ورد زبـان مــن ، عشق دو جهــان من

با گوشه چشمي تو ، بردي دل و جان من

بنگــر كه گرفتـارم ، در حلقــه گيســويت

رخســار چو مهتابت ، بگرفتــه امـان من

اي ســرو خرامانــم ، اي هم دل و هم جانـم

از وصف رخت هر دم ، سرگشته و حيرانم

از خــود شده ام بيخود ، خود نيـز نمي دانم

كاين خرمــن عشق تو ، آتــش زده بر جانم

سنگ صبور من چرا ، بداد دل نمي رسـي

درد فــراق ديـــده ام ، كجاست فرياد رسي

ترك ديــار كـــرده ام ، تا بروي ز خاطـرم

خاطره هاي دلنشين ، كي رود از ياد كسي

تو شـور و شوق دنیایم ، تـو ســروِ ناز رعنایم

اگـــر یابــم نشانــت را ، به دیـدار تـــو می آیـم

من امشب بی تو تنهایـم ، شریک درد و غمهایم

نمی یابم تو را هرگـــز ، بیـا امشــب به رویایم

من از عشق تو رسوایم ، اسیـر دشت و صحرایم

نمی دانــم کجـــا هستـی ، بدان تنهــــای تنهایــــم

ســـراپـا مـــن تمنایـــــم ، بسی پرشور و غوغایم

دل و جانــــم فـــدای تو ، بیــا ای عشـــق زیبایـم

بیـا با هـــم بسازیـــم آشیانــــه

پریم از این کران تا آن کرانه

بروی شاخساران نغمه سازیم

زنیــم آهنگ هــای جاودانـــه

بگیــر از ایــن دل شیدا نشانــه

بزن چون لاله ای در دل جوانه

ببین از عشـــق تو دارد دل من

فروزان شعلـه ای هر دم زبانه

گلــی دارم کـــه بــــوی یار داره

شریک و مونس و غمخوار داره

بنــــازم قامـــــت نـاز گلــــی که

بدنیــا خاطــــری بسیـــــار داره

تو که در خواب نار آئــی سراغم

تو نـور دیده ام چشــم و چراغـــم

سفــر کــردی و رفتــی و ندانــی

که من چون کوره آتش داغ داغم

ز داغ سینه سوز ای شمع جانم

گرفتـــار تو شد روح و روانــم

بچرخم چرخ چرخان در بر تو

کـه تا آتـــش بســـوزد آشیانـــم