نگ اهی گذرا به فلسفه تحریم اسراف و تبذیر
بی
گمان آموزههای زندگی ساز اسلام ـ که پارهای از آن در
احکام فقهی به چشم
میخورد ـ ناظر به روند حیات فرد و جامعه بشری بوده و مصلحتهای همگانی را
در بر دارد. به سخنی
دیگر حلال و حرام در شرع مقدس اسلام بر پایه فلسفهها
و حکمتهایی استوار گشته است که هر کدام، از خیرگرایی و
رهنمونی انسانها به
رستگاری دنیا و آخرت حکایت دارد
.
برخی
حکمها و قانونهای اسلام، در مکتب
امامان معصوم ـ علیهمالسلام ـ همراه با فلسفه آن به دست
داده شده و یا در
گفتار و سیره نبوی و نیز در آیات قرآن کریم بدان اشاره رفته است. برخی
دیگر را میتوان از
رهگذر خردورزی و تأمل در چند و چونی احکام و حدود الهی
به دست آورد. به هر حال هیچ حکم و قانونی در اسلام، در
بوته ابهام و
تاریکی نبوده و به سهولت میتوان مقصود از انجام یا ترک و پرهیز از آن را
فراچنگ آورد.ناگفته
نماند که مقوله فلسفه احکام یا رازگشایی از چرایی
اوامر و نواهی خداوند ـ در حد توان و استخراج از منابع
فقهی ـ از دیرباز
در میان فقیهان مورد نظر و اهتمام بوده است
.
در این
مجال، نگاهی گذرا
به فلسفه حکم تحریم اسراف و تبذیر خواهیم داشت. البته
باکوشش بیشتر
میتوان به شمار فزونتری از علل تحریم اسراف و نیز نکوهش و کیفر دنیوی و
اخروی اسراف پیشگان
دست یافت
1 ـ اسراف، سبب ساز فقر
در میان عوامل تباهی و عقب ماندگی انسانها و جوامع بشری نمیتوان فاجعه آفرینتر از فقر عاملی را سراغ گرفت. از این روست که اسلام در آموزههای الهیاش همواره به کار سفارش نموده و مسلمانان را به تکاپوی مستمر برای کسب روزی در زمین فرا خوانده و تن آسایی و بی کاری را نکوهش کرده است : فاذا قضیت الصلوة فانتشروا فی الارض و ابتغوا من فضل الله و اذکروا الله کثیرا لعلکم تفلحون « و چون نماز گزارده شد، در [روی] زمین پراکنده گردید و فضل خدا را جویا شوید و خدا را بسیار یاد کنید، باشد که رستگار گردید .»
فقر ستیزی اسلام از این حقیقت حکایت دارد که آیینی زندگیبخش بوده و عزت و سرافرازی مسلمانان را در دنیا و آخرت میطلبد. چنین مکتبی نمیتواند از فقر و ناتوانی پیروان خویش خرسند بوده و آنان را به ترک کار و فعالیت اقتصادی سوق دهد.در میان عوامل تباهی و عقب ماندگی انسانها و جوامع بشری نمیتوان فاجعه آفرینتر ازفقر عاملی را سراغ گرفت. از این روست که اسلام در آموزههای الهیاش همواره به کار سفارش نموده و مسلمانان را به تکاپوی مستمر برای کسب روزی در زمین فرا خوانده و تنآسایی و بی کاری را نکوهش کرده است . بندگی حقیقی در اسلام در بینیازی مسلمان از غیر حق تجلی میکند. اما مفهوم تعالی و تقرب به حق، این نیست که بر اثر معنویتگرایی، مادیات و نصیب خویش از دنیا را از یاد ببرد و دریوزگی پیشه نماید . گرایشهای دنیاگریزانه و صوفیانه ـ که پس از هجوم مغول به سرزمینهای جهان اسلام و فروپاشی تمدن مسلمانان نیرو گرفت ـ سببساز پندار ناروای برخی شرقشناسان گشت تا اسلام را به جانبداری از فقر و نکوهش دنیا متهم کنند .
پیامبر اسلام ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ فقر را همسایه کفر تلفی میکند و مسلمانان را از افتادن در ورطه بی دینی هشدار میدهد :
« کاد الفقر ان یکون کفرا
« نزدیک است که فقر آدمی را به کفر کشاند .»
در جای دیگر فقر عامل کاهش دین و ایمان و همچنین پریشان فکری و بدخواهی انسانها نسبت به یکدیگر خوانده شده است :
« اِنَّ الفقرَ مَنْقَصَةٌ للدّین، مُدْهِشَةٌ لِلْعَقْلِ، داعِیَةٌ لِلْمَقْتِ
« قطعا فقر سبب کاستن از دین و پریشانی خرد و نیز دعوتگر به دشمنی است .» چنان که از این حدیثها بر میآید، فقر از یک سو به ایمان و دینداری انسان آسیب میرساند و مؤمن را از تعالی و نیل به درجات ایمان باز میدارد، و از دیگر سو عقل او را دستخوش پریشانی و نابسامانی در تشخیص خیر و شر میسازد. شکی نیست که این همه بسترساز کژروی از فطرت الهی و دشمنی انسانها نسبت به یکدیگر میشود و در نهایت گمراهی و پراکندگی نیروهای انسانی را پدید میآورد .
تبهکاریها و بزهکاریهای اجتماعی ـ که در
جوامع رشد یافته یا
عقب مانده و توسعه نیافته به گونهای فزاینده به چشم میخورد ـ ریشه در
فقر معنوی یا فقر
مادی دارد
فرمت: جاوا
دانلود
- با حجم 200کیلوبایت
کپی برداری تنها با ذکر منبع مجاز است.
لطفا مقاله های جامع (یکی 80صفحه ودیگری100صفحه وديگري 35وديگري20 صفحه
) زير را كه به مناسبت سال اصلاح الگوي مصرف تهيه شده وبصورت پي دي اف ميباشد را دانلود كرده ومطالعه بفرمائيد
الگوي غذاي كودك
اصلاح الگوي مصرف
مطلب رو مطالعه کنید نظر یادتون نره منتظرم
